Doktora Sobika relacja z antypodów

W dniach 13-17 stycznia 2014 roku w Melbourne odbyła się WorldDendro2014 czyli 9th International Conference on Dendrochronology stanowiąca największe cykliczne spotkanie w zakresie wykorzystania w nauce i praktyce sekwencji słojów drzew. W konferencji wzięli udział także reprezentanci Uniwersytetu Wrocławskiego: Piotr Owczarek i Mieczysław Sobik - ze wstępnymi wynikami grantu "Przestrzenne uwarunkowania zmian w górnoreglowych ekosystemach świerkowych w świetle struktury depozycji zanieczyszczeń atmosferycznych w wybranych pasmach gór Polski" kierowanego przez Marka Błasia - wygłaszając w imieniu zespołu (oprócz już wymienionych: Ewa Myśków, Michał Godek, Justyna Lisok i Filip Duszyński) 2 referaty i prezentując 3 postery.

W konferencji wzięło udział ok. 250 osób z 34 krajów, w tym 14 (sic!) osób z Polski. Zakres merytoryczny konferencji najlepiej obrazują tematy sesji (w kolejności chronologicznej):

  • Wielkoskalowe Rekonstrukcje i Modele Klimatu
  • Susza a Śmiertelność Drzew
  • Dendrochronologia Tropikalna
  • Zapisy Zdarzeń w Słojach Drzew (tutaj znalazły się nasze referaty)
  • Dendrochronologia Krzewów
  • Rozwój Metodyki
  • Gradacje Owadów
  • Metody Izotopowe
  • Ilościowa Anatomia Drewna
  • Słoje Drzew a Radiowęgiel
  • Dendrogeomorfologia

Ponadto kilka sesji plenarnych skoncentrowanych głównie na problemie zmian klimatu, na roli pożarów w kształtowaniu ekosystemach leśnych i ich ewolucji oraz na zastosowaniach dendrochronologii w archeologii.

Podczas konferencji doświadczyliśmy ekstremalnej, nawet jak na warunki australijskie, fali upałów związanej z napływem gorącego i suchego powietrza z interioru. Przez 4 kolejne dni po południu temperatura osiągała 41-45 ˚C. Upał był potężny, jednak znosiliśmy go nie najgorzej bo temperatura punktu rosy była niezwykle niska – tylko około 0 ˚C, co oznaczało oddawanie dużych ilości ciepła wraz z potem i wydychaną parą wodną.

Ciekawym uzupełnieniem kolejnych sesji konferencyjnych była śródkonferencyjna wycieczka w południową część Gór Wododziałowych w rejonie Lake Mountain ( ok. 1450 m n.p.m.) gdzie pokazano i omówiono skutki pożarów leśnych z roku 2009, widoczne w lasach porośniętych "Mountain Ash" zwanym także "snow gum". Drzewa te nie mają nic wspólnego z jesionami, to jeden z gatunków eukaliptusa charakteryzujący się dużą tolerancją na chłód, stąd porastający tereny pokryte zimą przez sezonową pokrywę śnieżną.

Oprócz wspomnianego uzupełnienia ciekawego było także uzupełnienie znakomite w postaci 5-dniowej wycieczki pokonferencyjnej na Nową Zelandię (Northland czyli północna część Wyspy Północnej), gdzie nasi nowozelandzcy gospodarze z Uniwersytetu w Auckland pokazali potężne drzewa kauri i ich znaczenie w rekonstrukcjach klimatu i paleoklimatu, a także historię rabunkowej eksploatacji lasów kauri, różne formy wykorzystania drewna pochodzącego z tych niezwykłych drzew oraz występujące współcześnie problemy związane z ochroną i próbami odtworzenia unikalnych lasów kauri. Obecnie żyjące najpotężniejsze drzewo kauri czyli Te Matua Ngahere (Ojciec Lasu) mierzy ponad 16 m w obwodzie i ma objętość pnia nieco więcej niż 200 m3; największe z drzew ściętych przez Europejczyków jeszcze w XIX wieku miało 24 m obwodu i pień o objętości ok. 1000 m3. Takie rozmiary kwalifikują kauri do największych znanych drzew na świecie.

Ponadto uczestnicy wycieczki mieli okazję do zapoznania się z niezwykłym środowiskiem geograficznym tej części Nowej Zelandii np. z różnymi formami otwartego wybrzeża morskiego, z zatopionymi dolinami rzecznymi tworzącymi głęboko wcięte w ląd zatoki, czy też z niezwykłymi wydmami z ciemnego piasku pochodzenia wulkanicznego o wysokości względnej przekraczającej 200 m.

Zdaję sobie sprawę, że to co piszę przypomina relację radiową radzieckiego dziennikarza z lat minionych, który tak przekazywał Zjazd Rady Najwyższej ZSRR swoim współobywatelom: "A teraz, drodzy towarzysze-radiosłuchacze, lud pracujący CCCP pije szampana ustami swoich przedstawicieli...". Tak, czy inaczej jeśli tylko zdarzy się okazja, warto ten koniec świata zobaczyć, czego wszystkim życzę.

Mieczysław Sobik

 

 

 


 

Klaps - Zmiany klimatu, zanieczyszczenia powietrza i przekroczenia ładunków krytycznych w regionie granicznym Polska - Saksonia

Klaps – Klimawandel, Luftverschmutzung und Belastungsgrenzen von Ökosystemen im sächsisch-polnischen Grenzraum 

Projekt realizowany w ramach Programu Operacyjnego Współpracy Transgranicznej Polska - Saksonia 2007-2013

 

Dowiedz się więcej...

 

Zakład Klimatologii i Ochrony Atmosfery

ul. Kosiby 8
51-621 Wrocław
   
Telefony: +48-71-348-54-41
+48-71-372-94-97
Fax: +48-71-372-94-98
   
E-mail: info.meteo@uwr.edu.pl